काठमाडौं । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा नेपालको कुल वैदेशिक व्यापार १५.८८ प्रतिशतले बढेर २४ खर्ब ११ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ। भन्सार विभागको तथ्यांकअनुसार आयात र निर्यात दुवै बढे पनि आयातको आकार अत्यधिक ठूलो रहेकाले व्यापार घाटा थप फराकिलो बनेको छ।

प्रमुख तथ्याङ्क

सूचक	आर्थिक वर्ष २०८२/८३	परिवर्तन
कुल वैदेशिक व्यापार	रु. २४ खर्ब ११ अर्ब	+१५.८८%
कुल आयात	रु. २०.९६ खर्ब (करिब २१ खर्ब)	+१६.२०%
कुल निर्यात	रु. ३ खर्ब १५ अर्ब	+१३.८१%
व्यापार घाटा	रु. १७ खर्ब ८१ अर्ब	+१६.६३%
आयातको हिस्सा	८६.९३%
निर्यातको हिस्सा	१३.०७%
आयात–निर्यात अनुपात	१ : ६.६५	अघिल्लो वर्ष १ : ६.५१

सबैभन्दा बढी आयात भएका वस्तु

वस्तु	मूल्य	परिवर्तन
खनिज इन्धन (डिजेल/पेट्रोल)	रु. ३ खर्ब ८६ अर्ब	+१८.३५%
अर्धप्रशोधित वनस्पति तेल	रु. १ खर्ब ७९ अर्ब	+१५.०४%
मेसिनरी तथा यान्त्रिक उपकरण	रु. १ खर्ब ५६ अर्ब	+२५.८३%
फलाम तथा स्टिल	रु. १ खर्ब ४१ अर्ब	+३.७०%
विद्युतीय सामग्री	रु. १ खर्ब ४१ अर्ब	+२०.८६%
सवारी साधन तथा पार्ट्स	रु. १ खर्ब २४ अर्ब	+१३.८४%
प्लास्टिकका वस्तु	रु. ७४ अर्ब ५ करोड	+१०.०२%
सुन, चाँदी तथा बहुमूल्य धातु	रु. ६४ अर्ब ६७ करोड	+९८.५५%
अन्न तथा खाद्यान्न	रु. ५९ अर्ब ६६ करोड	−१.८४%
रासायनिक मल	रु. ५० अर्ब १ करोड	+६०.२८%
औषधि	रु. ४३ अर्ब ४७ करोड	+२.३७%
तरकारी तथा कन्दमूल	रु. ३८ अर्ब ३५ करोड	+१.६४%
फलफूल तथा बदाम	रु. ३४ अर्ब ७३ करोड	+३४.२३%
तामाका सामान	रु. १३ अर्ब ३३ करोड	+३४.०१%

सबैभन्दा बढी निर्यात भएका वस्तु

वस्तु	मूल्य	परिवर्तन
प्रशोधित वनस्पति तेल तथा बोसो	रु. १ खर्ब ४८ अर्ब	+२१.४८%
चिया, कफी, अलैंची तथा मसला	रु. १८ अर्ब ७५ करोड	+३९.८४%
धागो तथा फाइबर	रु. १५ अर्ब ५१ करोड	+८.३२%
गलैँचा तथा कार्पेट	रु. ११ अर्ब ७९ करोड	−३.७६%
दाना उद्योगका अवशेष	रु. १० अर्ब २६ करोड	+२१.७०%
तयारी पोसाक	रु. ८ अर्ब ७३ करोड	+१२.००%
चाउचाउ, बिस्कुट तथा मैदाका परिकार	रु. ४ अर्ब ७८ करोड	+६४.४५%
एल्युमिनियमका सामान	रु. ३ अर्ब ६९ करोड	१३ गुणा वृद्धि
जुत्ताचप्पल	रु. ३ अर्ब १९ करोड	+५६.१९%
फलाम तथा स्टिल	रु. ३ अर्ब १८ करोड	−७७.७७%
सिमेन्ट तथा खनिज	रु. २ अर्ब ९३ करोड	−२.३४%

मुख्य निष्कर्ष

• कुल वैदेशिक व्यापार १५.८८% ले विस्तार भए पनि व्यापार घाटा १७ खर्ब ८१ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ।
• आयात वृद्धिमा इन्धन, मेसिनरी, विद्युतीय सामग्री, सवारी साधन र सुन प्रमुख चालक बने।
• सुन–चाँदी तथा बहुमूल्य धातुको आयात करिब दोब्बर भएको छ।
• निर्याततर्फ प्रशोधित वनस्पति तेल ले एक्लैले कुल निर्यातको झण्डै आधा हिस्सा ओगटेको छ।
• चिया, कफी, अलैंची, तयारी पोसाक, जुत्ताचप्पल र एल्युमिनियमका सामान को निर्यात उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ।
• फलाम तथा स्टिलको निर्यातमा ७७.७७ प्रतिशतको गिरावट आउँदा व्यापार असन्तुलन अझ गहिरिएको देखिएको छ।
• समग्र व्यापार वृद्धिमा वास्तविक परिमाणभन्दा अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मूल्यवृद्धिको प्रभाव उल्लेखनीय रहेको भन्सार तथ्यांकले देखाएको छ।